Çfarë e mban njeriun në jetë për më shumë se 100 vjet? Një studim i ri nga shkencëtarët izraelitë sugjeron se gjenetika luan një rol më të madh në jetëgjatësinë e njeriut sesa mendohej më parë.
Sipas hulumtimit të publikuar në revistën shkencore “Science”, deri në 55 për qind e jetëgjatësisë sonë mund të jetë e trashëguar.
Një ekip ndërkombëtar studiuesish, duke përdorur të dhëna nga studimet mbi binjakët, ka arritur të ndanë shkaqet e vdekjes në dy kategori: ato të jashtme si aksidentet dhe sëmundjet, dhe ato të brendshme që lidhen me gjenet.
Ky ndarje ka ndihmuar në identifikimin e ndikimit të gjenetikës në jetëgjatësi, duke e rritur vlerësimin nga 6 deri në 33 për qind në 55 për qind.
Ben Senhar, autori kryesor i studimit nga Instituti Weizman në Izrael, theksoi se rezultatet e këtij studimi nuk janë të rastësishme.
Ai shpjegoi se studimet mbi binjakët tregojnë se rreth 50 për qind e karakteristikave janë të trashëgueshme, duke përfshirë edhe moshën në menopauzë, që është një tregues i rëndësishëm i plakjes.
Profesori Morten Scheibje-Knudsen nga Universiteti i Kopenhagenit e përshkroi qasjen e re si një mënyrë për të eliminuar “zhurmën e jashtme” dhe për të zbuluar biologjinë e brendshme të plakjes.
Kjo qasje ka ndihmuar në identifikimin e faktorëve të brendshëm që ndikojnë në jetëgjatësinë e njeriut.
Studiuesit gjithashtu theksuan se gjenetika ndikon në jetëgjatësinë e shumë specieve, duke filluar nga maja që jeton vetëm 13 ditë deri te balenat që arrijnë të jetojnë më shumë se 200 vjet.
Kjo tregon se gjenetika ka një ndikim të thellë në mënyrën se si organizmat e ndryshëm përballen me plakjen dhe vdekjen.
Megjithatë, ekspertët paralajmërojnë se një mënyrë jetese e shëndetshme është gjithashtu thelbësore.
Senhar theksoi se, ndonëse gjenetika përcakton 55 për qind të jetëgjatësisë, 45 për qind e mbetur është e varur nga dieta, aktiviteti fizik dhe zakonet e jetesës.
Studimi gjithashtu nënvizon rëndësinë e kërkimeve të mëtejshme mbi gjenet mbrojtëse që ndihmojnë në zgjatjen e jetës, veçanërisht për ata që kanë gjene mbrojtëse kundër sëmundjeve kronike.
Gjenet si FOXO3, APOE dhe SIRT6 janë të rëndësishme për këtë proces.
Përfundimi i studiuesve është se jetëgjatësia është rezultat i bashkëveprimit të disa gjeneve, dhe jo i një “gjeni kyç për gjithçka”.
Kjo e bën hulumtimin mbi gjenetika dhe plakjen një fushë të rëndësishme për të kuptuar më mirë se si mund të rrisim jetëgjatësinë tonë në të ardhmen.


