Deputetja britanike, Alicia Kearns, ka shprehur shqetësim të thellë për zhvillimet e fundit në Kosovë, veçanërisht pas deklaratave të presidentit serb, Alleksandar Vuçiq, mbi devijimin e lumit Ibër.
Me një postim në “X”, ajo ka theksuar reagimin e kryeministrit shqiptar ndaj këtij plani të Serbisë, duke e quajtur atë një akt diplomacie të rëndësishëm.
Kearns, e njohur për mbështetje të fortë ndaj Kosovës, ka kërkuar që bashkësia ndërkombëtare të jetë më e ashpër ndaj Serbisë, e cila sipas saj, vazhdon të punojë për të minuar shtetin më të ri në Evropë. Ajo ka dhënë një intervistë për agjencinë e lajmeve KosovaPress, ku ka diskutuar për këto çështje të ndjeshme.
Deputetja britanike, e cila ngriti zërin për armatosjen e serbëve në veri shumë kohë para sulmit në Banjskë, ka folur për lidhjet e rrezikshme të Serbisë me Rusinë dhe Kinën, si dhe për rrezikun e krijimit të asociacionit të komunave me shumicë serbe. Ajo gjithashtu ka analizuar raportin aktual të Kosovës me strukturat euro-atlantike dhe vendet aleate.
Një tjetër pikë e rëndësishme e intervistës ishte ngërçi politik në Kosovë, i shkaktuar nga mosformimi i Kuvendit. Kearns ka komentuar situatën duke theksuar se është e rëndësishme që Kosova të kalojë përtej këtyre pengesave për të vazhduar zhvillimin e saj.
Intervista e plotë me deputeten britanike, Alicia Kearns:
Kosova po përballet me një krizë politike dhe institucionale pas zgjedhjeve, duke e bërë të vështirë krijimin e institucioneve të reja. Kryeministri Albin Kurti është akuzuar për ngërçin e krijuar, ndërsa ai mbron se po mban parimet demokratike. Si e vlerësoni këtë situatë dhe ku qëndron përgjegjësia kryesore?
Kearns: Si mbështetëse e Kosovës, dëshiroj të shoh vendin duke e kaluar këtë ngërç. Demokracia dhe vetëvendosja janë thelbësore, dhe kosovarët e dinë këtë mirë, duke pasur parasysh historinë e tyre.
Unë nuk do t’u them kosovarëve se si duhet të votojnë. Politikanët duhet të veprojnë në interesin e qytetarëve dhe të sigurojnë që dallimet politike të mos pengojnë qeverisjen e mirë.
Kryeministri Kurti është vlerësuar për përpjekjet e tij kundër korrupsionit dhe forcimin e sovranitetit, por është kritikuar për marrëdhëniet me aleatët. Si e vlerësoni udhëheqjen e tij në këtë kontekst?
Kearns: Korrupsioni është një problem serioz dhe çdo përpjekje për ta luftuar duhet përshëndetur. Të gjithë udhëheqësit në Evropë po përballen me sfida të mëdha, dhe është e rëndësishme të bëjmë më të mirën për t’i përballuar ato.
Kosova, si vendi më i ri në Evropë, ka potencial të madh. Kur e vizitoj, më impresionon energjia e kosovarëve për të avancuar vendin e tyre. Besoj se, kur ata bashkohen, gjithçka është e mundur.
Shumë në Kosovë mendojnë se marrëdhëniet me SHBA-në dhe partnerët evropianë janë përkeqësuar. A e ndani këtë vlerësim? Çfarë duhet bërë për të rikthyer besimin strategjik?
Kearns: Mbretëria e Bashkuar ka mbështetur Kosovën në çdo kohë. Kosova ka mbështetje të fortë në Parlamentin britanik, dhe ne vazhdojmë të kërkojmë anëtarësimin e saj në Këshillin e Evropës.
Nuk besoj se standardet janë të barabarta për Kosovën dhe Serbinë. Duhet të ketë drejtësi për sulmin në Banjskë, dhe Milan Radoiçiq duhet të arrestohet.
Duhet të vlerësojmë arritjet e ish-presidentes Osmani në ndërtimin e marrëdhënieve me vendet e tjera. Kosova duhet të punojë me aleatët e saj për një dialog të drejtë me Serbinë.
Dialogu me Serbinë duket se ka arritur në një ngërç. A besoni se ka nevojë për rifillim dhe si duhet të trajtohet çështja e Asociacionit të Komunave me shumicë serbe?
Kearns: Dialogu ka nevojë për rifillim. Unë nuk e mbështes asociacionin. Serbët e Kosovës kanë të drejta të garantuara në Kushtetutë, dhe çdo iniciativë duhet të funksionojë brenda shtetit të Kosovës.
Politikat e qeverisë ndaj veriut kanë shkaktuar reagime të ndryshme. Si e vlerësoni politikën e tij dhe çfarë duhet të ndodhë tani?
Kearns: Ka pasur bojkotim të zgjedhjeve dhe tensione të tjera. Stabiliteti dhe sundimi i ligjit janë thelbësore. Serbët e Kosovës duhet të kenë mundësi të praktikojnë fenë dhe kulturën e tyre.
Si e vlerësoni politikën e presidentit Vuçiq ndaj Kosovës dhe marrëdhëniet e tij me fuqitë e mëdha?
Kearns: Shpresoj se Serbia do ta njohë Kosovën një ditë, por nuk kam parë dëshmi për këtë. Duhet të jemi të kujdesshëm me marrëdhëniet me Kinën dhe të dënojmë çdo mbështetje për Rusinë pas agresionit në Ukrainë.
Kosova aplikoi për anëtarësim në BE në vitin 2022, por ka pasur pak përparim. Çfarë duhet të bëjnë BE dhe NATO për ta ankoruar Kosovën?
Kearns: Kosova është pjesë e komunitetit euroatlantik dhe ka bërë përparime në luftën kundër korrupsionit. Duhet të punojmë për anëtarësimin e saj në organizatat ndërkombëtare.
Si këshillë për kryeministrin Kurti dhe udhëheqjen politike, do të thosha se Kosova ka mundësi të mëdha që duhet të shfrytëzohen për të mirën e përgjithshme.
