Në Mynih, përfaqësuesit më të lartë të bashkësive fetare prezantuan Deklaratën e Përbashkët të Forumit Bavarez për Dialogun „Feja dhe Integrimi“. Dokumenti dërgon një mesazh të qartë kundër antisemitizmit, urrejtjes ndaj myslimanëve dhe polarizimit shoqëror. Imami Benjamin Idriz e quajti atë në fjalimin e tij „Manifest i Besimit dhe Besueshmërisë“.
Në Ministrinë e Brendshme të Bavarisë u prezantua një projekt që ishte zhvilluar që nga vjeshta e vitit 2025: Forumi i Dialogut „Feja dhe Integrimi“, një platformë e iniciuar nga Ministria e Brendshme dhe Integrimit, ku bashkëpunojnë përfaqësues të feve kryesore, institucione shkencore dhe organizata të shoqërisë civile.
Një forum i ri për dialog dhe integrim
Nën drejtimin e ministrit Joachim Herrmann, pjesëmarrësit hartuan gjatë disa takimeve Deklaratën e Përbashkët, e cila u nënshkrua nga më shumë se njëzet personalitete të jetës fetare dhe shoqërore.
Ndër nënshkruesit janë drejtues të Kishës Katolike dhe Protestante në Bavari, përfaqësues të komuniteteve hebraike, Konferencës Evropiane të Rabinëve, Këshillit Qendror të Myslimanëve, kishave ortodokse, Bashkimit Budist Gjerman, organizatave alevite, instituteve kërkimore dhe Aleancës Bavareze për Tolerancë.
Komuniteti Islamik i Penzbergut dhe Forumi i Mynihut për Islam përfaqësohen nga imami Benjamin Idriz dhe Gönül Yerli, duke dëshmuar se forumi përfshin edhe aktorët myslimanë me rrënjë lokale dhe përvojë të gjatë në dialogun ndërfetar.
Mesazhet kryesore të deklaratës
Deklarata thekson se fetë veprojnë në kuadër të rendit demokratik dhe kushtetues të Gjermanisë dhe Bavarisë dhe u njeh bashkësive fetare një rol kyç në ndërtimin e paqes, integrimit dhe kohezionit shoqëror.
Ajo nënvizon vlera si dinjiteti njerëzor, solidariteti, demokracia dhe barazia, të cilat komunitetet fetare duhet t’i promovojnë në shoqëri.
Deklarata kërkon gjithashtu mbrojtjen e faltoreve, vendeve të lutjes, institucioneve dhe simboleve fetare si vende paqeje, reflektimi dhe takimi.
Nënshkruesit angazhohen të forcojnë njohjen reciproke, dialogun dhe bashkëpunimin për të mbështetur lirinë fetare dhe integrimin.
Në mënyrë të veçantë, deklarata dënon antisemitizmin, urrejtjen ndaj myslimanëve, racizmin dhe çdo formë diskriminimi, duke u zotuar njëkohësisht për luftën kundër ideologjive ekstremiste, fundamentalizmit fetar, gjuhës së urrejtjes dhe nxitjes së saj.
Benjamin Idriz: Dialogu është detyrim moral
Në qendër të prezantimit ishte fjala e imamit Benjamin Idriz, i cili e cilësoi iniciativën e ministrit Herrmann si të veçantë në Gjermani dhe falënderoi politikën për ndërtimin e urave mes njerëzve.
Ai tha se, ndërsa në shumë vende thellohen ndarjet dhe frika shfrytëzohet politikisht, Ministria e Brendshme ka krijuar „hapësira takimi“, duke ofruar një alternativë ndaj polarizimit.
Idriz e përshkroi deklaratën si „Manifest i Besimit“ dhe „një gur kilometrik për dialogun ndërfetar në Bavari“, me ndikim edhe përtej kufijve të landit.
Ai kujtoi gjithashtu gjenocidin e Srebrenicës si një paralajmërim se paragjykimet, urrejtja dhe çnjerëzimi çojnë në dhunë shumë përpara se të përdoren armët.
Sipas tij, demokracitë nuk shkatërrohen nga mospajtimet, por kur njerëzit ndalojnë së foluri me njëri-tjetrin, ndërsa politika e identitetit bëhet e rrezikshme kur zëvendëson humanizmin.
Baza teologjike e dialogut
Në qendër të reflektimit të tij ishte ajeti kuranor sipas të cilit Zoti i krijoi njerëzit në popuj dhe bashkësi të ndryshme „që të njihen me njëri-tjetrin“. Diversiteti nuk është problem, por vullnet hyjnor dhe përgjegjësi e përbashkët.
Nga kjo ai zhvillon një etikë dialogu që nuk synon zhdukjen e dallimeve, por respektimin e tyre pa cenuar dinjitetin e tjetrit.
Ai kritikoi kulturën aktuale të debatit, ku shpesh synohet mposhtja morale e kundërshtarit dhe jo mirëkuptimi. Kush dëshiron vetëm të bindë, pushon së dëgjuari; kush nuk dëgjon më, nuk mëson më; dhe një shoqëri që nuk mëson, ngec.
Mesazhi i tij përmblidhet në fjalinë:
„Dialogu nuk është strategji. Dialogu është detyrim moral.“
Një proces për të ardhmen
Për Benjamin Idriz, kjo deklaratë nuk është fundi, por fillimi i një procesi. Nga fjalët duhet të lindin takime, nga takimet besimi dhe nga besimi një shoqëri e qëndrueshme që mbetet e bashkuar edhe në kohë të vështira.
Me këtë synim, Forumi Bavarez i Dialogut dëshiron të japë impulse të reja për dialogun ndërfetar, integrimin dhe forcimin e demokracisë në të gjithë Bavarinë.
