Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky i bëri thirrje të dielën Izraelit që të “bëjë një zgjedhje” duke mbështetur në mënyrë efektive Ukrainën mbi Rusinë gjatë një video-konference përpara anëtarëve të Knesset-it, parlamentit izraelit.
“Izraeli duhet të jetojë me zgjedhjet që bën nëse do të ndihmojë në mbrojtjen e Ukrainës nga pushtimi rus. Ukraina bëri zgjedhjen e saj 80 vjet më parë dhe ne fshehëm hebrenjtë, ka ardhur koha që Izraeli të bëjë zgjedhjen e tij … indiferenca vret, llogaritjet vrasin”, tha Zelensky, duke vënë bast mbi rrënjët e tij hebreje, në një fjalim në ukrainisht që u përkthye në hebraisht për deputetët izraelitë.
Duke bërë krahasime midis sulmit rus dhe “zgjidhjes përfundimtare” – plani i Gjermanisë naziste për të shfarosur hebrenjtë – Zelensky vuri në dyshim hezitimin e Izraelit për t’i shitur Ukrainës sistemin e raketave ‘Iron Dome’. “Të gjithë e dinë se sistemet tuaja të mbrojtjes raketore janë më të mirat; dhe se ju me siguri mund të ndihmoni njerëzit tanë, të shpëtoni jetën e ukrainasve, hebrenjve ukrainas”, tha ai.
“Ne mund të pyesim pse nuk mund t’ju marrim armë, pse Izraeli nuk ka vendosur sanksione të forta ndaj Rusisë ose nuk po ushtron presion ndaj kompanive ruse. Në çdo rast, zgjedhja është e juaja, vëllezër dhe motra, dhe pastaj ju duhet të jetoni me përgjigjen tuaj”.
“Është e mundur të ndërmjetësosh midis vendeve, por jo midis së mirës dhe së keqes”, shtoi ai, ndërsa shteti hebre mbajti një qëndrim të kujdesshëm pas pushtimit rus të Ukrainës të enjten (24 shkurt), duke përmendur lidhjet e tij të privilegjuara me të dy vendet.
Kryeministri izraelit Naftali Bennett ka kërkuar të ndërmjetësojë midis Ukrainës dhe Rusisë duke udhëtuar në Moskë për t’u takuar me presidentin rus Vladimir Putin menjëherë pas pushtimit dhe duke rritur bisedat telefonike me Zelensky. “Ne pyesim veten pse shteti i Izraelit nuk na jep armë,” pyeti Zelensky. Sipas mediave izraelite, Bennett ka refuzuar vazhdimisht kërkesat e Kievit për ndihmë ushtarake.
Në fjalimin, i cili u transmetua gjithashtu në një ekran gjigant në një shesh të madh në metropolin izraelit të Tel Avivit, presidenti ukrainas e përshkroi pushtimin rus të Ukrainës si një tragjedi për “hebrenjtë dhe gjithë botën”. Rusia mohon të ketë shenjëstruar civilët në atë që e quan një “operacion special ushtarak” në Ukrainë.
Çfarë është “Kupola e Hekurt”?
“Iron Dome” është ombrella e mbrojtjes së Izraelit nga sulmet me raketa dhe është në veprim nga Forcat Ajrore izraelite që nga viti 2011.
Sistemi më i avancuar dhe “i zgjuar” i mbrojtjes raketore i zhvilluar nga qeveria e Tel Avivit mund të llogarisë saktësisht se ku do të godasë raketa armike. Nëse vlerësohet se do të godasë një objektiv kyç (objekte kritike, zonë banimi), lëshon një raketë për ta kapur atë.
Prodhuesi i ‘Iron Dome’ është kompania publike “Rafael Defense Systems” me seli në Haifa. Në përgjithësi, ‘Iron Dome’ është një nga sistemet e mbrojtjes raketore që mbron Izraelin, duke formuar një “ombrellë” raketore me vlerë miliarda dollarë.
Çdo artileri konsiderohet e aftë për të mbrojtur një zonë urbane prej përafërsisht 150 kilometra katrorë. Rreth njëqind njerëz – pilotë, teknikë dhe personel sigurie – menaxhojnë çdo artileri. Një njësi artilerie përbëhet nga një njësi radari dhe tre lëshues, ku secili lëshues përmban 20 raketa interceptuese.
‘Iron Dome’ mund të zbulojë një sulm nga katër deri në 70 kilometra larg dhe më pas, pasi së pari diagnostikon rrjedhën e raketës dhe e “kyç” atë në sistem, lëshon një raketë interceptor që shkatërron raketat në ajër, citon CNN.
Një sistem ‘Iron Dome’ përbëhet nga tre komponentë kryesorë: sistemi i radarit, sistemi i kontrollit të zjarrit dhe njësia e lëshimit të raketave, nga ku lëshohen raketat e prodhuara nga “Rafael”.
Kur zbulohet një raketë, radari monitoron kursin dhe shpejtësinë e tij dhe i transmeton të dhënat në sistemin e kontrollit të zjarrit përmes të cilit përcaktohet pika e mundshme e goditjes. Orët e fundit, Tel Avivi ka qenë objektivi i “sulmeve” të raketave të lëshuara nga Hamasi nga Rripi i Gazës. Dje, pak para orës 21:00, organizata islamike palestineze paralajmëroi se do të godiste “seriozisht” Izraelin, me rastin e bombardimit, më herët, të një ndërtese të lartë në Gaza, ku ndër të tjera ndodheshin zyrat e drejtuesve të saj të strehuar. Kjo ndërtesë u shemb.
Më shumë se 1000 raketa janë lëshuar nga Gaza në Izrael që nga e hëna. Mirëpo, shumica prej tyre nuk ia arritën qëllimit pasi “Kupola e Hekurt” mori masa.
Rreth 850 raketa u hodhën nga ‘Iron Dome’ ndërsa rreth 200 raketa ranë në anën e enklavës palestineze, sipas përfaqësuesit të ushtrisë izraelite, Jonathan Konrikus, sipas “Jerusalem Post”.
“Kippat Barzel” (“Kupa e Hekurt”), siç quhet sistemi në hebraisht, është përdorur për më shumë se dhjetë vjet dhe mbron popullin e Izraelit nga raketat që vijnë. ‘Iron Dome’ u krijua në vitin 2006, gjatë konfliktit midis Izraelit dhe Hezbollahut islamik, me qendër në Libanin jugor. Hezbollahu më pas shkaktoi viktima të rënda dhe vrau dhjetëra izraelitë me bombardimet e tij masive të raketave (përllogaritur në 4,000) dhe, një vit më vonë, porositi Rafael Advanced Defense Systems për të zhvilluar një sistem të mbrojtjes raketore.
‘Iron Dome’ zyrtarisht mori detyrën në fillim të vitit 2011, dhe u testua për herë të parë në prill të po atij viti, duke përgjuar një raketë të lëshuar kundër Birsibës.
Forcat e armatosura izraelite thonë se janë plotësisht të kënaqura me performancën e tij, pasi flasin për përgjime të suksesshme në 90% të sulmeve.
